چاپ مجدد نخستین کتابشناسی روحانیت

در می 20th, 2015, نوشته شده در: نکته ها و اندیشه ها توسط

چاپ مجدد نخستین کتابشناسی روحانیت

محمد نوری
25 اردیبهشت 1394

timthumbروحانی فاضل حجت الاسلام والمسلمین آقای مهریزی در دهه هشتاد شمسی رئیس پژوهشگاه فرهنگ و علوم اسلامی بود. روزی زنگ زد و مرا دعوت کرد که برای روحانیت کارهایی پژوهشی انجام دهم. پس از صحبت قرار شد دو کار مرجع اجرا کنم یکی مجموعه‌ای از هر آنچه تا کنون درباره روحانیت شیعه در جهان منتشر شده را جمع‌آوری و مجموعه سازی کنم. بنده در هشت ماه متون به فارسی، انگلیسی و عربی را جمع‌آوری و مرتب و در بیست جلد تنظیم کردم و تحویل دادم. عنوان آن مجموعه متون درباره روحانیت شیعه بود. یادم هست آقای مهریزی گفتند تحویل آقای سید محمدرضا حسینی مدیر مالی و اداری بدهم. اما چند ماه که سراغ گرفتم، اظهار بی‌اطلاعی می‌کردند و بعد هم گفتند گم شده است.
پروژه دوم به دستور ایشان کتابشناسی روحانیت بود. این کار هم ظرف یک‌سال و نیم آماده و تحویل و منتشر شد. عنوان آن مأخذشناسی تعلیم و تربیت روحانیت است و به عنوان اولین کتابشناسی و نخستین کتاب مرجع درباره روحانیت شیعه توسط پژوهشگاه در سال 1375 چاپ شد. دو سال بعد برای خرید به بوستان کتاب مراجعه کردم، گفتند نداریم و چاپ آن تمام شده است. اما سال 1393، روزی برای خرید کتاب در بوستان کتاب بودم، دیدم تعدادی از این کتاب هست، قرائن نشان می‌داد که چاپ جدید است. از کتابفروش پرس‌وجو کردم می‌گفت فروش آن نسبتاً خوب بوده است.
شواهد و شناسنامه کتاب دلالت گویا دارد بر اینکه بعد از چاپ نخست یک تا سه بار دیگر چاپ شده است. حال روی سخن اینجانب با ناشری مثل بوستان کتاب است و توجه مسئولین چاپ و نشر حوزه را به چند نکته جلب می‌کنم:
1- مأخذشناسی چون کتاب مرجع است هر بار پس از ویرایش جدید منتشر می‌شود. حتماً باید اطلاعات جدید به آن افزوده شود. در جهان بر اساس برخی مصوبات، هیچ اثر مرجع قبل از ویرایش جدید نباید منتشر شود. زیرا موجب گمراهی کاربران می‌شود.
آیا مسئولین بوستان کتاب یا پژوهشگاه از این نکته اطلاع داشته و با آگاهی این کتاب را تجدید چاپ کرده‌اند؟ اگر چنین است، اشتباه جدی مرتکب شده‌‌اند؟
2- با صرف اندک هزینه می‌توانستند این کتاب را کامل کرده و با ویرایش جدید منتشر نمایند. در این صورت کارآیی و تأثیر آن در تحقیقات حوزوی چند برابر می‌شد.
3- اگر کتاب مرجع که بیست سال قبل چاپ شده، الآن به همان صورت و بدون ویرایش جدید منتشر گردد، غیر از اینکه تضییع حقوق کاربران است، تضییع حق مؤلف هم هست. زیرا کارشناسان با مطالعه این اثر، کمبودها و نواقص و مشکلات آن را از چشم مؤلف می‌بینند و فکر می‌کنند مؤلف اینگونه خواسته است. برای نمونه اگر لباس فروشان، لباسی که ده سال قبل تولید شده، با مارک تولیدی خاص الآن بفروشند و خریداران متوجه مشکلاتی در این لباس شوند، حتماً لباس فروش را مقصر نمی‌دانند بلکه تولیدی را مقصر می‌دانند.
در پایان به عرض مدیریت بوستان کتاب و ریاست پژوهشگاه می‌رسانم، من به سهم خودم حاضر نیستم این کتاب با وضع و ساختار بیست سال قبل مجدداً منتشر شود و مهیا هستم این اثر را کامل و به روز کرده و تحویل دهم. زیرا کاربران مسائل حوزوی به ویژه پژوهشگران غیر روحانی و دانشگاهی که درباره حوزه کار می‌کنند، در این زمینه‌ها حساس هستند و چاپ این اثر با ساختار بیست سال قبل موجب وهن حوزه و چاپ و نشر حوزه است.
4ـ نکته دیگر اینکه حوزه علمیه با قدمت یک هزار ساله ضروری است، کتابشناسی جامع و کامل درباره آن تدوین و عرضه شود. منابع بسیاری در دوره‌های مختلف درباره مدارس طلاب، نظام‌های آموزشی، تربیتی و پژوهشی حوزه و ده‌ها موضوع دیگر تألیف شده است. اما به دلیل پراکندگی جهانی این منابع، نیز قدیمی بودن بسیاری از آنها کسی از آنها اطلاع ندارد و کتابشناسی روحانیت می‌تواند تمامی منابع را معرفی کند و بسته لازم برای تحقیقات را فراهم آورد.

بدون نظر به “چاپ مجدد نخستین کتابشناسی روحانیت”

ارسال نظر و پیشنهاد